3 kwietnia 2026

Badania profilaktyczne w pracy

Jednym z zadań służby bhp jest współpraca z lekarzem medycyny pracy i organizowanie badań profilaktycznych. Pracownik przechodzi następujące badania na koszt pracodawcy i przechowywane są w aktach osobowych

  • wstępne – osoby nowoprzyjęte do pracy, osoby przenoszone na stanowisko, gdzie występują szkodliwe dla zdrowia czynniki lub warunki uciążliwe
  • okresowe – badania wykonywane co kilka lat
  • kontrolne – badania, które należy odbyć po zwolnieniu lekarskim trwającym co najmniej 30 dni. 

Skierowanie na powyższe badania wystawia pracodawca. Zawiera w nim dane:

  • rodzaj badania
  • określenie stanowiska/stanowisk pracy
  • informacja o występowaniu na danym stanowisku czynników szkodliwych dla zdrowia lub warunków uciążliwych oraz ich aktualne pomiary i wyniki badań

Po badaniach wystawiane jest zaświadczenie lekarskie w dwóch egzemplarzach: dla pracownika i pracodawcy. Wymagane jest, aby pracodawca sporządził pisemną umowę z lekarzem medycyny pracy. 

Dodatkowe badania, które mogą być przeprowadzane to:

  • Badania sanitarne: tam gdzie można przenieść chorobę zakaźną  na inną osobę: prątki gruźlicy, Salmonella, Shigella, pałeczki duru brzusznego lub rzekomego
  • Badanie stanu zdrowia i predyspozycji psychicznych do kierowania pojazdami

  • Badania psychotechniczne muszą wykonywać :
    • pracownicy lub kandydaci do pracy, którzy do wykonywania swoich obowiązków zawodowych potrzebują szczególnych cech psychicznych – między innymi pracownicy poruszający się samochodem w ramach wykonywania swoich obowiązków oraz 
    • pracownicy zatrudnieni na innych stanowiskach, którzy wykorzystują w swojej pracy samochód zarówno służbowy, jak i prywatny do celów służbowych. Przechodzą oni badania w myśl ustawy o służbie medycyny pracy.
    • instruktorzy i egzaminatorzy nauki jazdy,
    • operatorzy maszyn i urządzeń,
    • osoby wykonujące pracę na wysokości,
    • górnicy,
    • kierowcy zatrudnieni w firmach typu Uber czy Bolt,
    • motorniczy tramwaju,
    • operatorzy dźwigu, koparek, wózków widłowych, suwnic, ciężkich maszyn drogowych,
    • kandydaci na strażników miejskich,
    • pracownicy agencji ochrony,
    • sędziowie,
    • detektywi,
    • osoby sprzedające i wytwarzające materiały wybuchowe kandydaci,
    • kierowcy skierowani przez Policję, Prezydenta Miasta lub Starostę (osoby, które prowadziły samochód pod wpływem alkoholu lub innego środka odurzającego lub które przekroczyły 24 punkty karne, czy też uczestniczyły w wypadku, w którym osoba została ranna lub poniosła śmierć).

Częstotliwość badań profilaktycznych to:

  • psychotechniczne – co 5 lat
  • do 50 roku życia – co 3–4 lata
  • powyżej 50 roku życia – co 2 lata;